Anthropic-ის ინფორმაციით, Claude-მა ბაქტერიოფაგების დნმ-ში ახალი ფერმენტული სისტემა აღმოაჩინა, რომლის სტრუქტურის ნაწილი CRISPR-ს წააგავს. ბაქტერიოფაგები ვირუსებია, რომლებიც ბაქტერიებს აინფიცირებენ.
ფერმენტის გენის გვერდით განმეორებადი დნმ-ის მიმდევრობების გრძელი მწკრივია განლაგებული. მეცნიერებმა ჯერ არ იციან, რას აკეთებს ეს სისტემა, თუმცა მისი აგებულება საინტერესო კითხვას აჩენს: შეიძლება თუ არა მომავალში ის დნმ-ზე სამუშაო ინსტრუმენტად იქცეს?
სარჩევი
როგორია Claude-ის მიერ აღმოჩენილი ახალი ფერმენტული სისტემა
მკვლევრებმა სისტემას ART უწოდეს, რაც ინგლისური სახელწოდების, array-associated reverse transcriptases-ის, შემოკლებაა. მის საფუძველს რევერსიული ტრანსკრიპტაზა წარმოადგენს – ფერმენტი, რომელიც რნმ-ის საფუძველზე დნმ-ს წარმოქმნის.
წყაროში ART-ის სამი კომპონენტია გამოყოფილი:
- რევერსიული ტრანსკრიპტაზა – სისტემის ძირითადი ფერმენტი;
- მის გვერდით მდებარე პარტნიორი გენი, რომელიც დამატებით ცილას კოდირებს;
- განმეორებადი დნმ-ის მიმდევრობების გრძელი მწკრივი, რომლის განლაგებაც CRISPR-ის სტრუქტურას მოგვაგონებს.
კონკრეტულად რა აღმოაჩინა Claude-მა
თავად რევერსიული ტრანსკრიპტაზა წინა კვლევებიდან უკვე ცნობილი იყო. Anthropic-ის შეფასებით, Claude-მა, როგორც ჩანს, პირველმა ამოიცნო სისტემის განმსაზღვრელი ნიშნები: ფერმენტთან დაკავშირებული განმეორებადი მიმდევრობები და დამატებითი, უცნობი ფუნქციის მქონე ცილა.
ეს დაზუსტება აღმოჩენის მნიშვნელობას უფრო ნათელს ხდის. სიახლე უკვე ცნობილი ფერმენტის გარშემო მანამდე აღუწერელი ბიოლოგიური სისტემის ამოცნობაა.
როგორ მიაგნეს სისტემას Claude-ის აგენტებმა
კომპანიის ცნობით, ძიებაში დაახლოებით 950 აგენტი მონაწილეობდა. მუშაობა 21 საათს გაგრძელდა და 210 მილიონი ტოკენი მოიხმარა.
აგენტებმა 200 000-ზე მეტი რევერსიული ტრანსკრიპტაზა შეაგროვეს და 3 500 კანდიდატი სისტემა გამოყვეს. შემდეგ მათგან 20 ყველაზე საინტერესო კანდიდატის შესახებ ანგარიშები მოამზადეს.
უჩვეულო განმეორებების შემჩნევის შემდეგ Claude-მა მათი განლაგება ცნობილ სისტემებს შეადარა და სამეცნიერო ლიტერატურა გადაამოწმა. საწყისი დავალება მეცნიერებმა განსაზღვრეს; ლაბორატორიული ექსპერიმენტებიც ადამიანებმა ჩაატარეს.
რატომ არის CRISPR-თან მსგავსება საინტერესო
Anthropic-ის განმარტებით, აღმოჩენილი ნიშნების ასეთი ერთობლიობა მხოლოდ რამდენიმე ცნობილ სისტემას ახასიათებს. ეს სისტემები პროგრამირებადია და დნმ-ის ჭრის, კოპირებისა თუ ჩასმის მსგავსი მოქმედებების შესრულება შეუძლია.
მსგავსი ბუნებრივი მექანიზმების აღმოჩენას მედიცინისთვის მნიშვნელოვანი შედეგები უკვე მოჰყოლია. CRISPR, მაგალითად, გენების რედაქტირებაზე დაფუძნებული მკურნალობის მეთოდების საფუძველი გახდა. სწორედ ამიტომ აინტერესებთ მკვლევრებს, რა შესაძლებლობები შეიძლება ჰქონდეს ახლად ამოცნობილ სისტემას.
რა აჩვენა პირველმა ექსპერიმენტებმა
პირველმა ლაბორატორიულმა ექსპერიმენტებმა აჩვენა, რომ ART-ის განმეორებადი მონაკვეთიდან განსხვავებული მოკლე რნმ-ები წარმოიქმნება. ეს დამატებითი მინიშნებაა სისტემის შესაძლო მუშაობაზე, თუმცა მისი ზუსტი ფუნქციის დასადგენად საკმარისი ჯერ არ არის.
CRISPR-თან მსგავსება არ ადასტურებს, რომ ART-ით გენების რედაქტირება უკვე შესაძლებელია. ჯერ გასარკვევია, როგორ მუშაობს ახალი ფერმენტული სისტემა და შეიძლება თუ არა მისი გამოყენება კონკრეტული ბიოტექნოლოგიური ამოცანის შესასრულებლად.
აღმოჩენა კვლევის ახალ მიმართულებას ხსნის, მაგრამ სამედიცინო გამოყენებაზე დასკვნის გამოტანა ნაადრევია. შემდგომმა სამუშაომ უნდა აჩვენოს როგორც სისტემის ბუნებრივი დანიშნულება, ისე მისი შესაძლო პრაქტიკული ღირებულება.
როგორ გამეხმაურა აღმოჩენას Anthropic-ის დამფუძნებელი
დარიო ამოდეი აღმოჩენას გამოეხმაურა და აღნიშნა, რომ ეს ისეთი ნაშრომია, რომლითაც დოქტორანტობის დროს თავადაც იამაყებდა, თუმცა სისტემის ზუსტი ფუნქცია, პრაქტიკული ღირებულება და მნიშვნელობა ჯერ გასარკვევია.
ამოდეის განმარტებით, სამუშაოს უდიდესი ნაწილი Claude-მა შეასრულა: მეცნიერებმა კვლევის ზოგადი მიმართულება შესთავაზეს, AI-მ ლიტერატურა და გენომური მონაცემები შეისწავლა, საინტერესო სისტემა აღმოაჩინა და შესამოწმებელი ექსპერიმენტები დაგეგმა, რომლებიც შემდეგ ადამიანებმა ჩაატარეს. ამოდეის აზრით, ფუნდამენტური ბიოლოგიური აღმოჩენების დაჩქარებამ შეიძლება მკურნალობის ახალი მიდგომების შემუშავებას შეუწყოს ხელი და კვლევის შემდგომ ეტაპებზე უფრო მეტი პერსპექტიული კანდიდატი მიიყვანოს, თუმცა ეს თავისთავად კლინიკური კვლევების ხანგრძლივობას არ შეამცირებს.
მან გაიმეორა საკუთარი მოსაზრებაც, რომ AI-ის გამოყენებამ ბიომედიცინის ყველა ეტაპზე შესაძლოა დაავადებების უმეტესობის განკურნება 5-10 წელიწადში გახადოს შესაძლებელი, თუმცა ეს მისი ამბიციური ხედვაა და არა ამ აღმოჩენით დადასტურებული პროგნოზი. აქვე უნდა აღინიშნოს რომ ამ ამბიციურ ხედვას სულ უფრო და უფრო AI ლიდერი თუ მეცნიერი ეთანხმება
სხვა თემები
Novo Nordisk და Anthropic მედიკამენტების კვლევაში ერთიანდებიან
Claude Salesforce – ინტეგრაცია ბეტა რეჟიმში გაეშვა
დარიო ამოდეი: AI-ის განვითარების ტემპი უნდა შევანელოთ