13 ივნისი, 2026

update: 30.06.2026
Claude Fable 5 კვლავ ხელმისაწვდომი ხდება

კომპანია Anthropic-მა გამოაცხადა, რომ აშშ-ის მთავრობამ ეროვნული უსაფრთხოების უფლებამოსილებებზე დაყრდნობით ექსპორტის კონტროლის დირექტივა გასცა, რომელიც Claude Fable 5-სა და Claude Mythos 5-ზე წვდომას უცხო ქვეყნის ნებისმიერ მოქალაქეს უზღუდავს. შეზღუდვა ეხება როგორც აშშ-ის ფარგლებში, ისე მის გარეთ მყოფ პირებს, მათ შორის Anthropic-ის უცხოელ თანამშრომლებსაც. ბრძანების შესასრულებლად კომპანია იძულებული გახდა, ორივე მოდელი მყისვე გაეთიშა ყველა მომხმარებლისთვის.

სარჩევი

რა ვიცით აშშ-ის მთავრობის დირექტივის შესახებ
რას ამბობს Anthropic უსაფრთხოების ზომებზე
რა იყო კონკრეტული შეშფოთება
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი
დასკვნა
AI მოვლენა - სხვა სტატიები

შეზღუდვა მხოლოდ ამ ორ მოდელს ეხება. Anthropic-ის ყველა სხვა მოდელზე წვდომა უცვლელია და ჩვეულ რეჟიმში მუშაობს.

Claude Fable 5 Anthropic-ის ერთ-ერთი მთავარი კომერციული მოდელია და, კომპანიის თქმით, ასობით მილიონ ადამიანამდეა გავრცელებული. Claude Mythos 5 კი იმავე გამოშვების ნაწილია. ამიტომაც მათმა მყისიერმა გათიშვამ მრავალ მომხმარებელს შეუქმნა შეფერხება.

რა ვიცით აშშ-ის მთავრობის დირექტივის შესახებ

კომპანიის ცნობით, წერილი მთავრობისგან 12 ივნისს მიიღეს. დოკუმენტში ეროვნული უსაფრთხოების კონკრეტული საფუძველი დაკონკრეტებული არ ყოფილა.

Anthropic-ის თქმით, მთავრობას სჯერა, რომ მან Claude Fable 5-ის “გვერდის ავლის”, ანუ jailbreak-ის მეთოდი აღმოაჩინა. კომპანიამ ნახა ამ ტექნიკის დემონსტრაცია და დაასკვნა, რომ მისი მეშვეობით მხოლოდ რამდენიმე უკვე ცნობილი, მცირემნიშვნელოვანი სუსტი წერტილი გამოვლინდა. მათივე თქმით, ეს სისუსტეები შედარებით მარტივია და მათ სხვა, საჯაროდ ხელმისაწვდომი მოდელებიც პოულობენ – ისე, რომ რაიმე გვერდის ავლა საჭირო არ არის.

რას ამბობს Anthropic უსაფრთხოების ზომებზე

კომპანია ამტკიცებს, რომ Claude Fable 5-ის დაცვის მექანიზმები ერთ-ერთი ყველაზე მკაცრია ბაზარზე. მისივე თქმით, ეს ზომები იმდენად ფართოა, რომ ზოგიერთი მომხმარებელი მათ გადამეტებულადაც კი მიიჩნევს.

გაშვებამდე Anthropic-მა მოდელის დაცვა ერთობლივად შეამოწმა აშშ-ის მთავრობასთან, ბრიტანეთის AI Security Institute-სთან, რამდენიმე დამოუკიდებელ ორგანიზაციასა და შიდა გუნდთან ერთად. სულ ე.წ. red-teaming-ს ათასობით საათი დაეთმო.

კომპანია რამდენიმე მთავარ არგუმენტს გამოყოფს:

ტესტებმა აჩვენა, რომ Claude Fable 5-ის დაცვა მნიშვნელოვნად უფრო ეფექტურია, ვიდრე მანამდე გამოშვებული ნებისმიერი მოდელის.
ჯერ არცერთ შემმოწმებელს არ უპოვია “უნივერსალური jailbreak” – მეთოდი, რომელიც მოდელის დაცვას ფართოდ და მასშტაბურად აუვლიდა გვერდს.
კომპანიის აზრით, დღეს არცერთ პროვაიდერს არ შეუძლია jailbreak-ისგან სრული დაცვა. ვიწრო, არაუნივერსალური მეთოდები პრინციპში ყველა მოდელში მოიძებნება.
ამიტომ Anthropic-მა “ღრმა თავდაცვის” (defense in depth) სტრატეგია აირჩია: მიზანი იყო jailbreak-ები ან ვიწრო ყოფილიყო, ან ძალიან ძვირი შესაქმნელად, და ამას სწრაფი მონიტორინგი დაემატებინა.

ამავე ლოგიკას ემსახურება Fable-ის მონაცემთა 30-დღიანი შენახვის წესიც, რომელიც კომპანიას შესაძლო შეტევების კვლევასა და აღმოფხვრაში ეხმარება. Anthropic-ი აღიარებს, რომ ეს პოლიტიკა მას მომხმარებლებთან რეალურ ფასად უჯდება, მაგრამ მაინც იცავს ამ მიდგომას.

კომპანიის თქმით, მას ჯერ არც ერთი ისეთი არაუნივერსალური jailbreak-ის შესახებ მიუღია ინფორმაცია, რომელსაც რეალური, საზიანო შედეგი მოჰყოლოდა. გამხელილი შემთხვევები ან სრულიად უვნებელი იყო, ან იმდენად მცირემნიშვნელოვანი, რომ Mythos-ის დონის რაიმე დამატებით შესაძლებლობას არ აძლევდა მომხმარებელს.

რა იყო კონკრეტული შეშფოთება

Anthropic-ის ცნობით, აშშ-ის მთავრობამ დღემდე მხოლოდ ვერბალური მტკიცებულება წარადგინა ერთი ვიწრო, არაუნივერსალური jailbreak-ის შესახებ. ის არსებითად მოდელისთვის კონკრეტული კოდის წაკითხვისა და მასში პროგრამული ხარვეზების გასწორების თხოვნას ნიშნავს. კომპანიის თქმით, სწორედ ეს არის ერთადერთი კონკრეტული მაგალითი, რომელიც დღემდე გაუზიარეს.

კომპანიამ შეისწავლა ის ანგარიში, რომელიც, მისი აზრით, დირექტივის საფუძველი იყო, და დაასკვნა, რომ იქ ნაჩვენები შესაძლებლობა სხვა მოდელებშიც თავისუფლად მოიპოვება – მათ შორის OpenAI-ის GPT-5.5-ში. Anthropic-ი ამბობს, რომ სწორედ ამ ტიპის შესაძლებლობებს იყენებენ ყოველდღიურად ისინი, ვინც სისტემების დაცვაზე ზრუნავს.

რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი

Anthropic ემორჩილება მთავრობის სამართლებრივ დირექტივას და მართლაც აჩერებს წვდომას ორივე მოდელზე. თუმცა კომპანია არ ეთანხმება მიდგომას, რომ ერთი ვიწრო jailbreak-ის აღმოჩენა საკმარისი მიზეზია ასობით მილიონ ადამიანზე გავრცელებული კომერციული მოდელის გამოსათხოვად.

კომპანიის შეფასებით, თუ ეს სტანდარტი მთელ ინდუსტრიას დაუწესდება, ის ფაქტობრივად შეაჩერებს ნებისმიერი ახალი მოდელის გამოშვებას ყველა წამყვანი პროვაიდერისთვის. ეს კი მხოლოდ ერთი კომპანიის კი არა, მთლიანი სფეროს პრობლემაა.

Anthropic უკვე დიდი ხანია ამბობს, რომ მთავრობას უნდა ჰქონდეს უსაფრთხო გაშვების დაბლოკვის უფლება – მაგრამ ეს უნდა ხდებოდეს გამჭვირვალე, სამართლიანი, ნათელი და ტექნიკურ ფაქტებზე დაფუძნებული საკანონმდებლო პროცესის ფარგლებში. კომპანიის თქმით, ეს კონკრეტული ქმედება ამ პრინციპებს არ შეესაბამება.

პრაქტიკულ დონეზე მომხმარებლებისთვის ეს ნიშნავს, რომ Claude Fable 5 და Claude Mythos 5 ამჟამად მიუწვდომელია. ვინც ამ მოდელებზე იყო დამოკიდებული, ახლა Claude-ის სხვა მოდელებზე უნდა გადაერთოს – ისინი უცვლელად მუშაობს. ჯერჯერობით უცნობია, ზუსტად რამდენ ხანს გასტანს შეზღუდვა. Anthropic-მა დაპირდა, რომ მომდევნო 24 საათში მეტ დეტალს გააზიარებს.

დასკვნა

ეს ამბავი ცალკეულ პროდუქტზე მეტია. ის ეხება იმას, თუ როგორ უნდა დაარეგულიროს მთავრობამ მძლავრი AI მოდელები და სად გადის ზღვარი ეროვნულ უსაფრთხოებასა და ღია კომერციულ გაშვებას შორის.

Anthropic დარწმუნებულია, რომ ეს გაუგებრობაა და ცდილობს, წვდომა რაც შეიძლება მალე აღადგინოს. სანამ ეს მოხდება, Claude Fable 5-ისა და Claude Mythos 5-ის ბედი ღიად რჩება და ინდუსტრიისთვის მნიშვნელოვან პრეცედენტად იქცევა.