THE AGE OF AI
AI ქრონიკა · 19 ნოემბერი, 2026
აგენტი ამოწმებს 18 წყაროს
124ამბავი
ბოლო 24 საათში
ვრცლად →

ლეიკემიის ვაქცინამ კვლევის მესამე ფაზაში წარმატებას მიაღწია

ლეიკემიის ვაქცინა: იმუნური უჯრედები სისხლში ლეიკემიის უჯრედებს უტევს, წინა პლანზე ვაქცინის ფლაკონია

ბიოფარმაცევტულმა კომპანიამ SELLAS Life Sciences-მა გამოაცხადა, რომ ლეიკემიის ვაქცინა galinpepimut-S (GPS) მესამე ფაზის კვლევაში წარმატებული აღმოჩნდა. მწვავე მიელოიდური ლეიკემიით დაავადებულ პაციენტებში ვაქცინამ ფატალობის რისკი საუკეთესო ხელმისაწვდომ მკურნალობასთან შედარებით 41%-ით შეამცირა.

GPS მწვავე მიელოიდური ლეიკემიის (AML) პირველი ასეთი ვაქცინაა. ეს კიდევ ერთი დადებითი შედეგია წელს, რომელიც კიბოს საწინააღმდეგო ვაქცინებისთვის განსაკუთრებით წარმატებული აღმოჩნდა.

სარჩევი

ლეიკემიის ვაქცინა: REGAL კვლევის შედეგები

REGAL გლობალური, რანდომიზებული მესამე ფაზის კვლევაა, რომელშიც 126 პაციენტი მონაწილეობდა. მონაწილეებს დაავადება მკურნალობის შემდეგ ერთხელ მაინც დაუბრუნდათ. ხელახალი თერაპიით მათ მეორე ან მომდევნო რემისიას მიაღწიეს, თუმცა დონორის ღეროვანი უჯრედების გადანერგვა (ალოგენური ტრანსპლანტაცია) არ შეეძლოთ.

პაციენტები შემთხვევითი პრინციპით, 1:1 თანაფარდობით გადანაწილდნენ ორ ჯგუფში. პირველმა ჯგუფმა რემისიის შესანარჩუნებლად მხოლოდ GPS მიიღო. მეორე ჯგუფში მკურნალობას ექიმი ირჩევდა საუკეთესო ხელმისაწვდომი ვარიანტებიდან: დაკვირვება, ჰიპომეთილირებადი პრეპარატი, venetoclax და/ან დაბალი დოზით ციტარაბინი.

ძირითადი შედეგები ასეთია:

  • მედიანური საერთო გადარჩენადობა: 24,0 თვე GPS-ის ჯგუფში და 14,7 თვე შედარების ჯგუფში;
  • რისკების თანაფარდობა (HR): 0,59, ანუ ფატალობის რისკი 41%-ით დაბალი იყო;
  • სტატისტიკური სარწმუნოება: p = 0,035;
  • უსაფრთხოება: ახალი საფრთხის სიგნალი არ გამოვლენილა. გვერდითი მოვლენები ძირითადად მსუბუქი ან საშუალო სიმძიმის იყო, ყველაზე ხშირად კი ინექციის ადგილზე რეაქცია ფიქსირდებოდა.

მედიანური გადარჩენადობის სხვაობა ორ ჯგუფს შორის 9,3 თვეა. კვლევის მმართველ კომიტეტს MD Anderson Cancer Center-ის პროფესორი ჰაგოპ კანტარჯიანი ხელმძღვანელობს. კომიტეტის შეფასებით, შედეგი სტატისტიკურად სარწმუნოც არის და კლინიკურად მნიშვნელოვანიც.

როგორ მუშაობს GPS

GPS დაავადების თავიდან ასაცილებელი ვაქცინა არ არის. ეს თერაპიული ვაქცინაა: ის უკვე დაავადებულ ადამიანს ეძლევა და იმუნურ სისტემას სიმსივნურ უჯრედებთან ბრძოლაში ეხმარება.

ვაქცინის სამიზნე WT1 ცილაა, რომელიც სისხლის არაერთ სიმსივნესა და მყარ სიმსივნეებში გვხვდება, მათ შორის AML-ში. GPS ოთხი, WT1-იდან მიღებული პეპტიდისგან შედგება და CD4+ და CD8+ T-უჯრედების გასააქტიურებლად შეიქმნა. მიზანია, რომ იმუნურმა სისტემამ რემისიის შემდეგ დარჩენილი ლეიკემიური უჯრედები იპოვოს და გაანადგუროს.

GPS მზა ლეიკემიის ვაქცინაა და თითოეული პაციენტისთვის ცალკე არ მზადდება. ის ისეა შექმნილი, რომ HLA-ს სხვადასხვა ტიპის მქონე პაციენტებზე იმუშაოს. ვაქცინის ლიცენზია SELLAS-ს Memorial Sloan Kettering Cancer Center-ისგან აქვს.

რა არის მწვავე მიელოიდური ლეიკემია

მწვავე მიელოიდური ლეიკემია სისხლისა და ძვლის ტვინის აგრესიული კიბოა. მკურნალობის შემდეგ დაავადება ხშირად რემისიაში გადადის, თუმცა ბევრ პაციენტს ის მაინც უბრუნდება.

რეციდივის შემდეგ ხანგრძლივი შედეგის მთავარ შანსად ხშირად დონორის ღეროვანი უჯრედების გადანერგვა განიხილება, მაგრამ ყველა პაციენტს მისი გაკეთება არ შეუძლია. REGAL-ის მმართველი კომიტეტის თქმით, მეორე რემისიაში მყოფ ასეთ პაციენტებს გადარჩენის დაბალი მაჩვენებელი აქვთ და მკურნალობის ახალი მიდგომები სჭირდებათ.

რა იქნება შემდეგ

SELLAS აპირებს, აშშ-ის სურსათისა და წამლის სააგენტოსთან (FDA) განაცხადის დაჩქარებით წარდგენის სტრატეგია განიხილოს. კომპანია ბიოლოგიური პრეპარატის ლიცენზიის განაცხადს (BLA) ამზადებს და მის წარდგენას 2027 წლის პირველ ნახევარში გეგმავს.

კომპანიის პრეზიდენტისა და აღმასრულებელი დირექტორის, ანგელოს სტერგიუს თქმით, REGAL-მა მთავარი მიზანი შეასრულა. მისი შეფასებით, ლეიკემიის ვაქცინა GPS მაღალი რისკის მქონე ამ პაციენტების მკურნალობის მიდგომას არსებითად შეცვლის.

მეორეული საბოლოო წერტილების ანალიზი, მათ შორის ლეიკემიისგან თავისუფალი გადარჩენადობისა და T-უჯრედული იმუნური პასუხის, ჯერ კიდევ მიმდინარეობს. სრული მონაცემების წარდგენა და გამოქვეყნება მოგვიანებით იგეგმება.

ჯერჯერობით ეს კომპანიის მიერ გამოქვეყნებული წინასწარი შედეგებია, რომლებსაც დამოუკიდებელი რეცენზირება არ გაუვლია. კვლევა ღია (open-label) იყო, ანუ პაციენტებმაც და ექიმებმაც იცოდნენ, ვინ რომელ ჯგუფში იყო.

კიბოს ვაქცინების წელი

GPS-ის შედეგი 2026 წლის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ამბავია. აგვისტოში Moderna-სა და Merck-ის პერსონალიზებულმა mRNA ვაქცინამ, intismeran-მა, მელანომის მესამე ფაზის კვლევაში წარმატებას მიაღწია, შემოდგომაზე კი კვლევის დეტალური შედეგები წარადგინეს.

ამ ორ ვაქცინას შორის მნიშვნელოვანი განსხვავებაა: intismeran თითოეული პაციენტის სიმსივნის მიხედვით ინდივიდუალურად მზადდება, ლეიკემიის ვაქცინა GPS კი მზა პრეპარატია. მიმდინარე კვლევებზე ვრცლად: სიმსივნის ვაქცინები: რა კვლევები მიმდინარეობს.

რას ნიშნავს ეს

REGAL-ის შედეგები აჩვენებს, რომ ლეიკემიის ვაქცინა შეიძლება რემისიაში მყოფი პაციენტების შემანარჩუნებელი მკურნალობის ნაწილი გახდეს. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მათთვის, ვისაც ტრანსპლანტაცია არ შეუძლია და მკურნალობის ცოტა ვარიანტი რჩება.

GPS-ის ბედს FDA გადაწყვეტს, მას შემდეგ რაც სრულ მონაცემებს შეაფასებს. სრული შედეგების გამოქვეყნების შემდეგ მათ დამოუკიდებელი ექსპერტებიც შეაფასებენ.

ზოგადად კი,უნდა ითქვას რომ ფაქტია, მედიცინა სულ უფრო და უფრო უახლოვდება იმ ნანატრ წამს, როცა კაცობრიობა კიბოს საბოლოოდ დამარცხებულად გამოაცხადებს, რასაც სხვადასხვა წამყვანი AI ლიდერი უკვე დიდი ხანია პროგნოზირებს – ბევრი მათგანის აზრით, უახლოეს 5-10 წელიწადში არამარტო ყველა სიმსივნე, არამედ ყველა არსებული დაავადება დამარცხდება.

ხელოვნური ინტელექტიროგორ მუშაობს და რისთვის გამოიყენება

LLM.GE - ხელოვნური ინტელექტი ქართულად

LLM.GE არის ქართულენოვანი საინფორმაციო პლატფორმა, სადაც ხელოვნური ინტელექტის სიახლეები ქართულად ყოველდღიურად ქვეყნდება. პლატფორმა აშუქებს ინდუსტრიის მნიშვნელოვან მოვლენებს, ახალი AI მოდელების განვითარებას, სამეცნიერო კვლევებსა და პრაქტიკულ ინსტრუმენტებს. ვებ-გვერდის მიზანია, მკითხველს ერთ სივრცეში შესთავაზოს ზუსტი, სანდო, გასაგები და დროული ინფორმაცია, დაეხმაროს სწრაფად განვითარებად ტექნოლოგიურ სამყაროში მიმდინარე ცვლილებების გააზრებაში და ხელი შეუწყოს ცოდნის გაღრმავებას ხელოვნური ინტელექტის - ჩვენი ეპოქის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ტექნოლოგიური მიღწევის შესახებ

გამოიწერე სიახლეები

გამოწერის გაუქმება ნებისმიერ დროს შეგიძლიათ კონფიდენციალურობის პოლიტიკა

×